PHÁT BAN ĐA DẠNG DO ÁNH SÁNG

Abstract

TÓM TẮT

Phát ban đa dạng do ánh sáng (PMLE) là bệnh da nhạy cảm ánh sáng mắc phải, đặc trưng bởi các đợt phát ban ngứa tái diễn sau khi tiếp xúc ánh nắng, thường xuất hiện vào mùa xuân và đầu mùa hè. Bệnh gặp chủ yếu ở người trẻ từ 20–40 tuổi, nữ nhiều hơn nam, phổ biến tại khí hậu ôn đới và vùng cao. Cơ chế bệnh sinh được xem là phản ứng quá mẫn chậm với kháng nguyên nội sinh do tia UV gây ra, chủ yếu là UVA; yếu tố di truyền, rối loạn ức chế miễn dịch do UV và nội tiết tố (estradiol) có liên quan. Lâm sàng biểu hiện đa dạng: sẩn, mụn nước, dát chàm, mày đay hoặc tổn thương giống hồng ban đa dạng, phân bố đối xứng ở vùng da hở như tay, chân, ngực, cổ. Triệu chứng kèm theo có thể là ngứa, khó chịu, đôi khi sốt, buồn nôn. Chẩn đoán dựa vào tiền sử và loại trừ các bệnh nhạy cảm ánh sáng khác, mô bệnh học không đặc hiệu. Điều trị gồm tránh nắng, kem chống nắng phổ rộng, corticosteroid tại chỗ hoặc uống ngắn ngày, quang trị liệu gây dung nạp, hydroxychloroquine, nicotinamide. Tiên lượng nhìn chung tốt, bệnh cải thiện dần theo thời gian và thường nhẹ hơn sau mãn kinh ở phụ nữ.

Nguyễn Mạnh Hùng¹, Quách Thị Hà Giang^2,*

¹Trường Đại học Y Hà Nội

²Bệnh viện Da liễu Trung ương

* Tác giả liên hệ: Quách Thị Hà Giang; email: drhagiang@gmail.com