ĐẶC ĐIỂM DERMOSCOPY MAO MẠCH NẾP MÓNG Ở BỆNH NHÂN XƠ CỨNG BÌ HỆ THỐNG, VIÊM BÌ CƠ VÀ LUPUS BAN ĐỎ HỆ THỐNG

Abstract

Mục tiêu: Nghiên cứu được thực hiện nhằm mô tả và so sánh hình ảnh dermoscopy của mao mạch nếp móng ở bệnh nhân xơ cứng bì hệ thống, viêm bì cơ và lupus ban đỏ hệ thống tại Bệnh viện Da liễu Trung ương (BVDLTW) trong thời gian từ tháng 7/2025 đến tháng 4/2026.

Đối tượng và phương pháp: Nghiên cứu mô tả cắt ngang trên 53 bệnh nhân xơ cứng bì hệ thống (SSc), 32 bệnh nhân viêm bì cơ (DM) và 60 bệnh nhân lupus ban đỏ hệ thống (SLE). Hình ảnh mao mạch nếp móng được chụp bằng máy dermoscopy cầm tay Dermlite 4 độ phóng đại 10 lần gắn với điện thoại Iphone 16 và được phân tích với sự hỗ trợ của ứng dụng Capillary.io.

Kết quả: Tỷ lệ bệnh nhân có tổn thương mao mạch nếp móng ở SSc, DM và SLE lần lượt là 98,1%, 96,9% và 86,7%. Trong đó, SSc được đặc trưng tuyệt đối bởi mô hình xơ cứng bì (98,1%) và chủ yếu tập trung ở giai đoạn hoạt động (52,8%). Bệnh nhân DM thể hiện sự kết hợp giữa mô hình xơ cứng bì (62,5%) và mô hình giống xơ cứng bì (34,4%) với mô hình giống xơ cứng bì chỉ có ở nhóm DM. Nhóm SLE chủ yếu mang mô hình mao mạch không đặc hiệu (71,7%). Khi phân tích theo từng đặc điểm mao mạch, dù tình trạng mao mạch giãn rộng xuất hiện phổ biến ở cả ba nhóm bệnh (≥90%), nhưng đặc điểm mao mạch khổng lồ và sự giảm mật độ mao mạch lại thể hiện sự phân hóa rõ rệt khi chiếm tỷ lệ cao ở SSc và DM, trong khi rất hiếm gặp ở SLE. Đặc biệt, tổn thương xuất huyết mao mạch được phát hiện nhiều nhất ở nhóm bệnh nhân DM với tỷ lệ 68,8%.

Kết luận: Những kết quả trên cho thấy việc ứng dụng dermoscopy trong thu thập hình ảnh dermoscopy mao mạch nếp móng đem lại giá trị cao trong việc đánh giá và phân biệt các đặc điểm vi mạch nếp móng cũng như các mô hình tổn thương đặc thù riêng biệt giữa SSc, DM và SLE.

Từ khóa: dermoscopy, mao mạch nếp móng, lupus ban đỏ hệ thống, viêm bì cơ, xơ cứng bì hệ thống.

^* Tác giả liên hệ: Nguyễn Thị Hà Vinh; email: nguyenhavinh@hmu.edu.vn

Ngày nhận bài: 07/8/2026

Ngày phản biện: 18/8/2026

Ngày chấp nhận đăng: 04/9/2026