MẤT CÂN BẰNG GIỮA TẾ BÀO T ĐIỀU HÒA VÀ TẾ BÀO T GÂY ĐỘC TẾ BÀO TRONG RỤNG TÓC TỪNG MẢNG: KHI ĐẶC QUYỀN MIỄN DỊCH SỤP ĐỔ

Abstract

Đặt vấn đề: Rụng tóc từng mảng (AA) là bệnh lý rụng tóc không để lại sẹo do tự miễn. Các nghiên cứu gần đây nhấn mạnh vai trò trung tâm của sự mất cân bằng giữa tế bào T điều hòa (Treg) và tế bào T gây độc (CTL) trong cơ chế bệnh sinh. Phương pháp: Tổng quan tài liệu trên PubMed và các cơ sở dữ liệu trong giai đoạn từ 1/2010 đến 3/2025, tập trung vào cơ chế miễn dịch tại nang tóc, đặc biệt là vai trò của các tế bào lympho và cytokine. Kết quả: Suy giảm chức năng Tregs cùng với hoạt hóa quá mức CTL phá vỡ “đặc quyền miễn dịch” của nang tóc, khiến nang tóc trở thành mục tiêu tấn công của hệ miễn dịch. IFN-γ thúc đẩy biểu hiện bất thường của phân tử MHC lớp I và II, từ đó tăng cường nhận diện kháng nguyên. Nồng độ cao IL-15 tại vùng tổn thương duy trì hoạt hóa tế bào T nhớ và NK, tạo ra vòng xoắn bệnh lý. Kết luận: Mất cân bằng miễn dịch giữa Treg và CTL, kết hợp với hoạt hóa các trục IFN-γ–MHC và IL-15–NK, là cơ chế then chốt trong sụp đổ của “đặc quyền miễn dịch” tại nang tóc. Việc hiểu rõ các yếu tố này mở ra cơ hội phát triển các liệu pháp điều biến miễn dịch trong điều trị AA.